Eten bij borstvoeding is meer dan simpelweg “genoeg eten”. Wist je namelijk dat je gemiddeld zo’n 500 calorieën extra per dag verbrandt wanneer je borstvoeding geeft? Want jouw lichaam is niet alleen bezig met het voeden van je baby, maar tegelijkertijd ook volop aan het herstellen van de zwangerschap en de bevalling. Eten bij borstvoeding heeft dus eigenlijk een dubbele functie:
- Het ondersteunt jouw herstel
- Het ondersteunt je melkproductie
Wanneer je structureel te weinig voeding binnenkrijgt, kan dat leiden tot nog meer vermoeidheid, concentratieproblemen en hormonale disbalans. Ook tekorten aan vitamines en mineralen en langdurige stress kunnen direct invloed hebben op je melkproductie en dat wil je natuurlijk voorkomen. Daarom is eten bij borstvoeding geen bijzaak, maar een essentieel onderdeel van jouw herstel en energie in deze periode.
In deze blog neem ik je mee in wat eten bij borstvoeding zo belangrijk maakt, welke voedingsstoffen jouw lichaam nodig heeft en hoe jij jezelf met de juiste voeding kunt ondersteunen in deze fase.
Wat gebeurt er in jouw lichaam tijdens borstvoeding?
Het herstel van je lichaam verloopt anders wanneer je borstvoeding geeft. Wanneer je geen borstvoeding geeft, komt je hormonale systeem vaak sneller weer in balans en heeft je lichaam meer energie beschikbaar voor het fysieke herstel na de bevalling.
Wanneer je wel borstvoeding geeft, blijft je lichaam langer in een hormonale postpartum fase. Hormonen zoals prolactine en oxytocine spelen een belangrijke rol in de melkproductie en blijven actief zolang je voedt. Prolactine stimuleert de aanmaak van moedermelk, terwijl oxytocine helpt bij het toeschieten van de melk en tegelijkertijd een rol speelt in ontspanning en hechting tussen moeder en baby.
Dat betekent dat jouw lichaam tegelijkertijd bezig is met twee intensieve processen: herstellen van zwangerschap en bevalling, én het produceren van voeding voor je baby. Hierdoor heeft je lichaam vaak meer energie, voedingsstoffen en herstelcapaciteit nodig.
Tijdens borstvoeding:
- Verbruik je dagelijks ongeveer 500 extra calorieën
- Heb je een verhoogde behoefte aan eiwitten voor herstel en melkproductie
- Verlies je meer vocht door de aanmaak van moedermelk
- Blijven je hormonen in beweging
- Ben je langer aan het “ontzwangeren”
Maar laat dit je zeker niet ontmoedigen om borstvoeding te geven. Borstvoeding blijft een hele waardevolle keuze voor jouw baby. Maar het laat wel zien hoe belangrijk eten is bij borstvoeding. Wanneer je lichaam structureel te weinig voedingsstoffen binnenkrijgt, moet het putten uit je eigen reserves om melk te blijven produceren. Dat kan op langere termijn leiden tot meer vermoeidheid, hormonale disbalans en een langzamer herstel. Goede voeding bij borstvoeding ondersteunt dus niet alleen de melkproductie, maar ook jouw eigen herstel, energie en veerkracht in deze periode.
Praktische tips voor eten bij borstvoeding
Wanneer je borstvoeding geeft, vraagt dat veel van je lichaam. Je lichaam is niet alleen bezig met herstellen van zwangerschap en bevalling, maar produceert ondertussen ook voeding voor je baby. Eten bij borstvoeding hoeft echt niet perfect te zijn, maar het helpt wel om een paar basisprincipes in gedachten te houden.
Eet vaker op de dag tijdens de borstvoedingsperiode
Veel vrouwen denken dat ze drie maaltijden per dag moeten eten en ja het klopt dat het goed is om 3 grotere maaltijden te nuttigen. Maar daarnaast heeft je lichaam continu energie nodig en wil jij voedzame tussendoortjes toevoegen. Ga niet de hele tijd snacken maar zorg voor regelmaat. Regelmaat helpt namelijk je bloedsuikerspiegel stabiel te houden, wat weer bijdraagt aan stabiele energie en het voorkomt grote dips. Ook is het belangrijk dat je maaltijden volwaardig zijn en bestaan uit een goede balans van eiwitten, vetten en koolhydraten.
Wat zijn dan voedzame tussendoortjes? Denk bijvoorbeeld aan een handje noten, een gekookt ei, een smoothie met groene groente en proteïne poeder, een rijstwafel met hummus en avocado of een kom soep.
Zorg voor voldoende eiwitten bij borstvoeding
Tijdens borstvoeding heeft je lichaam meer eiwitten nodig dan normaal. Eiwitten ondersteunen het herstel van je weefsels na de bevalling en spelen een rol in de aanmaak van hormonen en neurotransmitters. Daarnaast helpen eiwitten je langer verzadigd te blijven en ondersteunen ze een stabiele energie gedurende de dag. Dat kan juist in de eerste maanden met een baby enorm helpen. Zeker tijdens het geven van borstvoeding is voldoende eiwitinname dus essentieel.
Lees ook mijn blog over eten na bevalling voor inspiratie en praktische voorbeelden van goede eiwitbronnen. Daarnaast kun je overwegen om collageen poeder of een kwalitatief eiwitpoeder toe te voegen aan je havermout of smoothie om zo de eiwit inname makkelijk te verhogen.
Gezonde vetten zijn essentieel in de kraamtijd
In de postpartum periode spelen vetten een belangrijke rol in het herstel van je lichaam. Gezonde vetten ondersteunen onder andere je hormonale balans, je hersenen en je zenuwstelsel. Maar ook als je borstvoeding geeft zijn voldoende vetten essentieel. Goede opties zijn bijvoorbeeld:
- Ghee
- Roomboter
- Kokosolie
- Olijfolie
- Dierlijke vetten van goede kwaliteit
Daarnaast zijn omega-3 vetzuren belangrijk. Deze vetten ondersteunen onder andere ontstekingsprocessen en zijn goed voor zowel moeder als baby. Je vindt ze bijvoorbeeld in vette vis zoals haring, makreel en sardines.
Blijf goed drinken tijdens het geven van borstvoeding
Veel vrouwen merken dat hun dorst toeneemt wanneer ze borstvoeding geven. Dat is logisch, omdat je lichaam vocht gebruikt om moedermelk aan te maken. Naast voeding bij borstvoeding is voldoende drinken dus minstens zo belangrijk. Water, kruidenthee of bouillon kunnen helpen om je vochtbalans op peil te houden en je energie te ondersteunen.
Een tip: ik begon de dag altijd al met het drinken van een halve liter water, in een keer direct bij het opstaan. En dat herhaalde ik dan gedurende de dag, in plaats van dat ik steeds kleine slokjes nam, dronk ik dus grotere hoeveelheden in een keer. Zo kwam ik makkelijk aan de zeker 2,5 liter die je wilt drinken op een dag.
Kruidenthee als ondersteuning na de bevalling
Sommige vrouwen vinden het fijn om kruiden in te zetten tijdens het geven van borstvoeding. Je kan bijvoorbeeld kruiden toevoegen aan je water of je kunt er thee mee zetten. Kruidenthee kan helpen bij hydratatie en kan tegelijkertijd een rustmoment op de dag zijn. Ook maakte ik gebruik van een borstvoeding thee: deze borstvoedingsthee van Dalalou is heel fijn.
Ook brandnetelthee en KKV-thee (komijn, koriander, venkel) kunnen ondersteunend zijn in deze periode. Brandnetelthee wordt bijvoorbeeld vaak gebruikt vanwege de mineralen die het bevat en is ook goed voor het afvoeren van vocht.
Voor water kun jij bijvoorbeeld de volgende kruiden toevoegen:
- Hibiscus
- Steranijs
- Venkelzaad
- Fenegriek zaad
- Kaneelstokje
Overproductie of onderproductie van melk
Overproductie borstvoeding
Bij overproductie maak je meer melk aan dan nodig is. Dat kan zich uiten in stuwing of onrustige voedingen. De kruiden Salie en Munt kunnen helpen om de melk productie licht te remmen. Gebruik dit bewust en bij voorkeur in overleg met een lactatiekundige of doula.
Onderproductie borstvoeding
Bij onderproductie is het belangrijk om eerst te kijken naar:
- Frequentie van aanleggen
- Rust & stressniveau
- Voldoende eten bij borstvoeding
- Voldoende vocht
Een kruid wat kan helpen om de productie te verhogen is Fenegriek. Je zou ook de borstvoedingsthee kunnen overwegen (zie hierboven).
Afvallen tijdens borstvoeding
Afvallen tijdens borstvoeding is een vraag die veel vrouwen bezighoudt. Omdat je lichaam extra calorieën verbruikt voor de melkproductie, kan het inderdaad gebeuren dat je in de maanden na de bevalling langzaam wat gewicht verliest.
Tegelijkertijd geldt dit niet voor elke vrouw. Elk lichaam is uniek en gaat anders om met vetreserves. Sommige vrouwen merken dat hun lichaam het overtollige vet gemakkelijk aanspreekt, terwijl anderen juist minder snel afvallen. Het kan ook voorkomen dat je juist blijft afvallen en het lastig vindt om voldoende te eten om je gewicht stabiel te houden.
Daarnaast is het belangrijk om in deze periode niet bewust minder te gaan eten. Je lichaam heeft juist voldoende voeding bij borstvoeding nodig om te herstellen van de zwangerschap en bevalling en om de melkproductie stabiel te houden. Afvallen zou daarom nooit de focus moeten zijn in de periode waarin je borstvoeding geeft.
Voor veel vrouwen verloopt gewichtsverlies na een bevalling uiteindelijk geleidelijk en vanzelf, wanneer het lichaam voldoende rust, voeding en tijd krijgt om te herstellen. Richt je in de eerste maanden daarom vooral op voedzame maaltijden, herstel en energie, niet op calorieën tellen. Wanneer je lichaam volledig is hersteld en je bent gestopt met borstvoeding, kun je eventueel weer op een gezonde manier kijken naar gewichtsverlies.
Tot slot
Eten bij borstvoeding staat eigenlijk niet op zichzelf. Of je nu wel of geen borstvoeding geeft: de eerste weken na de bevalling draaien vooral om herstel, voeden en het aanvullen van de reserves die je lichaam tijdens de zwangerschap en bevalling heeft gebruikt.
In mijn andere blog over eten na bevalling ga ik hier uitgebreider op in en deel ik meer over hoe voeding je herstel in de kraamtijd kan ondersteunen.
Het belangrijkste om te onthouden is dat jouw lichaam na de bevalling tijd, rust en voedzame maaltijden nodig heeft om weer op te bouwen. En wanneer je borstvoeding geeft, wordt dat nog belangrijker — omdat je niet alleen jezelf voedt, maar ook je baby.
Merk je dat je constant honger hebt, extreem moe bent, moeite hebt met concentreren of je wat wazig voelt? Dan kan het zijn dat je lichaam simpelweg meer voedzame voeding nodig heeft in deze periode.
Ben je op zoek naar meer tips over voeding, herstel en de kraamtijd? Volg mij dan op instagram!
Zorg voor jezelf is geen luxe. Het is de basis.
Liefs Fa ♡